Share

De beslissing van de Vlaamse regering om het Oosterweeltracé (ook wel BAM-tracé genoemd) te volgen zet kwaad bloed bij de Antwerpse bevolking. Eerst en vooral beseffen alle Antwerpenaren die in 2009 hun stem hebben uitgebracht tegen dit tracé dat ze beroofd worden van de overwinning die destijds behaald werd: 60% heeft zich toen uitgesproken tegen dit tracé! De sp.a had toen een bocht genomen maakt er nu opnieuw één in omgekeerde richting. Patrick Janssens, vooraleer het toneel te verlaten, gaf zijn fiat aan een vervalsing van de uitslag: ‘we vervangen gewoon de bruggen door tunnels’.

Overkapping?

Vandaag is het zover. Er wordt weliswaar gesproken van een overkapping van de ring maar vooraleer we daar geraken is het 2020 dan zijn er opnieuw jàààren verstreken. In haar beslissing heeft de Vlaamse regering zich gebaseerd op het MER (milieu effecten rapport) van experten die verre van neutraal zijn. Niet alleen werden er onderdelen van het Oosterweeltracé gewoon niet geëvalueerd maar bovendien werden de ijkingen in relatie tot volume van verkeer scheefgetrokken. Dit is geen gevolg van incompetentie maar van kwade wil. De experten zijn immers gelieerd met het concern dat het Oosterweeltracé zal realiseren…

In Merksem en Deurne blijft er sprake van een verbreding tot 17 baanvlakken. De bevolking van omliggende wijken – tot voorbij Borgerhout – zal nog steeds getroffen worden door de bovennormale aanwezigheid van fijn stof, met nefaste gevolgen voor de gezondheid.

ROOD! voerde op 8 maart samen met een honderdtal verontwaardigde burgers een actie op de Stenenbrug in Borgerhout; de meest bevuilde en lawaaierige sector van Antwerpen. Wij riepen Groen en PVDA op samen actie te voeren maar tevergeefs. Intussen is in de media de controverse uitgebroken. Ademloos en Straten Generaal kondigen een juridische guerrilla aan. Deze kan uitmonden in een nieuwe golf van bezwaarschriften en een nieuw referendum. In afwachting wordt er een neutrale expertise geëist.

Electorale sanctie dreigt

De BAM-partijen zitten wel degelijk met ‘de poepers’ en de anti-Bam-beweging mag zich verwachten aan een aangekondigde en grootscheepse ‘desinformatie’-campagne van de Vlaamse overheid. Mobiliteit wordt in Antwerpen een gewichtig thema: ook Open VLD eist samen met Groen een eerlijke expertise dat alternatieve tracés een kans gunt. Bart Martens en de sp.a stellen dat het Oosterweel tracé minder stilstaand verkeer zal veroorzaken en bijgevolg een minder vervuilende impact zal hebben. Dirk Van Duppen (PVDA) weerlegt dit en stelt dat veel afhangt van hoe tolheffingen het verkeer zal oriënteren (boven Antwerpen via de haven of via de Kennedytunnel). Ook de kwestie van de ‘overkapping’ van de ring is een heet hangijzer. Wie gaat dit betalen? Gewone weggebruikers en/of vrachtvervoer?

En dan is er nog het project Ringland, uitgewerkt door ecologische architecten en dat het merendeel van de ring wenst te vergroenen via overkapping. Mooie tekeningen, knappe website en prima motivaties sieren het initiatief maar de technische discussie wordt alsmaar complexer en er is geen enkele garantie dat Ringland binnen afzienbare tijd het licht zal zien.

Op de achtergrond van het strijd rond het Oosterweel-tracé heb je enerzijds de betonboeren die hun plannen en investeringen willen uitgevoerd zien en aan de andere ander kant de stadsbewoners die voor een gezonde en leefbare ruimte vechten. Maar deze laatsten kunnen maar winnen indien ze een verbond maken met bewoners van de voorsteden. Deze zitten uren in de file en willen een oplossing daarvoor. Studies hebben aangewezen dat verbreding of ontdubbeling geen echte oplossing bieden vermits het aanzuigeffect er binnen afzienbare tijd voor zorgt dat het fileleed terugkeert. Het verkeer op afstand houden van de binnenstad is een tussenoplossing dat het Meccano-tracé rechtvaardigt. Maar omdat de voorstadbewoners niet willen wachten tot 2020 blijven zij een voorkeur behouden voor alle korte termijn oplossingen die hun fileleed vermindert. Daarom moet een rood-groene linkerzijde ook deze groep aanspreken en voor een alternatieve ‘korte termijn’ oplossingen winnen: maximum snelheid van 70km op de ring, de Liefkens-hoektunnel tolvrij maken én binnen 24 à 36 maanden het openbaar wegvervoer uitbreiden met een voorstedelijk tramnetwerk.

Geen symptoombestrijding

Als ecosocialisten stellen wij dat het probleem van fijn stof een symptoom is. De oorzaak ligt bij de toename van verkeer op basis van fossiele brandstoffen. Autostrades lopen dwars door de stad en dichtbevolkte gebieden en dat moet zoveel mogelijk vermeden worden. Deze stadsgebieden worden veelal bevolkt door het ‘gewone volk’. Een vorm van ‘sociaal racisme’ dat zich in de openbare ruimte vertaalt: hoe lager je op de sociale ladder staat, hoe meer je geconfronteerd wordt met ongezonde leefomgeving. 

Maar fijn stof is en blijft een symptoom. Overkappen is nodig maar het probleem is ook van structurele aard. Zolang we een logica volgen die heel de regio Vlaanderen tot logistiek platform omvormt, met tienduizenden vrachtwagens op doorreis van noord naar zuid, oost naar west, blijven we met de gevolgen zitten. Overal in Vlaanderen of zelfs ruimer. De kaart N°1 van het fijn stof geeft de concentraties van fijn stof op een normale dag, zonder smog-alarm. De tweede kaart laat de urgentie zien bij Smog-alarm zoals in de week van 10-14 maart. De derde kaart laat zien hoeveel maanden levensverwachting wij inboeten in relatie tot fijn stof. In de zwartste regio’s verliezen we tussen 1 à 3 levensjaren ten gevolge van het inademen van PM10. Kaart n°4 laat zien dat het probleem van luchtvervuiling zich concentreert in dit deel van Europa dat van België naar Noord-Italië gaat via de Ruhr, de Elzas en een deel van de Rhone-vallei. Dit zijn niet toevallig de gebieden waar verkeersaders en industrie samenvallen.

 

 

De schaalvergroting van de analyse moet ons aanzetten de problemen structureel aan te pakken. Volgens het federaal Planbureau zou – bij ongewijzigd beleid – tussen nu en 2030 het personenvervoer op de weg met 20% toenemen terwijl het vrachtvervoer met 64% zou toenemen! De uitstoot van CO2 zou, ondanks de technologische innovaties, toenemen met 15% en de andere vormen van pollutie ook (NOX, COVNM, PM2,5, SO2 et Pb). Deze onhoudbare druk op het milieu moet vanaf nu aangepakt worden via ingrijpende maatregelen:

-     dieselgebruik moet snel verminderen, voor personen wagens net als bussen (vernieuwing bussenpark bij De LIJN…).

-    openbaar vervoer moet de overhand krijgen op particulier autoverkeer. In de binnensteden maar ook tussen steden en voorsteden. Wanneer ex-NMBS –baas Marc Descheemaecker pleit voor een verhoging van 30pct van de tarieven zal dat ook het autoverkeer helpen bestendigen.

-    vrachtvervoer van en naar de haventerminals van Antwerpen en Zeebrugge moet vervangen worden door spoor- en water verkeer.

-    de ‘maakindustrie’ moet dichterbij komen en dat kan versneld worden door het invoeren van rekeningrijden voor vrachtvervoer. Vrachtvervoer op de baan zal duurder worden en bijgevolg zal sociale dumping in Oost-Europa minder voordelig zijn;

Er is nood aan een planmatige aanpak op korte en middellange termijn. Om deze nood te benadrukken zal ROOD! kortelings een oproep doen aan om kort voor de verkiezingen opnieuw burgerprotest te laten weerklinken in de stad Antwerpen.

-       Weg met het Oosterweel (BAM) tracé

-       Voor een eerlijk, openbaar en niet gemanipuleerd Milieu Effecten Rapport

-       Voor een openbaar onderzoek naar de diverse alternatieven onder toezicht van de bevolking, de wijk- en actiecomités

-    Openen van de BAM-Noriant-boekhouding ter inzage van de ganse bevolking en het parlement: open de boeken, gedaan met de achterkamerpolitiek

-       Voor een gezonde leef- en werkomgeving!

-       Voor het overkappen van autostrades in stedelijke omgeving!

-       Voor de uitbreiding van goedkoop en toegankelijk openbaar vervoer!

-       Voor de ontwikkeling van alternatieven voor fossiele brandstoffen!

 

Bronnen: kaarten mbt concentraties fijnstof zijn afkomstig van database van Airparif; de kaart met gemiddeld verlies aan levensmaanden werd uitgewerkt door Clean Air for Europe Program; de laatste kaart geeft concentratie luchtvervuiling weer.

Bureau fédéral du plan, Perspectives de l’évolution de la demande de transport en Belgique à l’horizon 2030, september 2012.

zie ook http://www.eea.europa.eu/highlights/eleven-countries-exceed-air-pollutant

Mathieu Strale, « L’évolution récente du transport de marchandises en Belgique », EchoGéo [Online], 15 | 2011, Online since 11 April 2011, connection on 25 March 2014. URL : http://echogeo.revues.org/12311 ; DOI : 10.4000/echogeo.12311

Hart boven hard

hartbovenhardkleur

18 stellingen

ecosoclogo

Roodlinks RSS feed

Agenda

di mei 30 @ 7:30PM -
Support Labour event

Steun ons financieel

Geef ons een duwtje in de rug en stort een bijdrage op het rekeningnummer van Roodlinks nationaal:

000-3255563-49
IBAN BE97 0003 2555 6349
BIC BPOTBEB1
op naam van
Roodlinks
p/a Kruishofstraat 144 bus 118
2020 Antwerpen

Manifest

linksmoetookdurven